

.jpg)
گیربکس های اتوماتيک دوکلاچه یا دبل کلاچ یکی از بروزترین سیستم های تغییر گشتاور مورد استفاده در بیشتر خودروهای امروزی مانند جک S5 است. گیربکس دوکلاچه یا دبل کلاچ یک سیستم مابین دستی و اتوماتیک است. این نوع از گیربکس از دو کلاچ مجزا استفاده می کند که هر کدام از این کلاچ ها به دنده های زوج و فرد متصل است.
گیربکسهای دوکلاچه (Dual Clutch Transmission - DCT) که در برخی مدلهای جک S5 به کار رفتهاند، ترکیبی از مزایای گیربکسهای دستی (راندمان بالا) و گیربکسهای اتوماتیک سنتی (تعویض دنده نرم و خودکار) هستند. در سطح مهندسی، DCT یک گیربکس نیمهخودکار است که از دو کلاچ مجزا برای درگیر کردن دندههای زوج و فرد استفاده میکند. هدف اصلی این طراحی، حذف وقفه در انتقال قدرت هنگام تعویض دنده است که در گیربکسهای دستی یا اتوماتیک معمولی (AT) به دلیل نیاز به خلاص کردن یک کلاچ و درگیر کردن کلاچ بعدی یا تبدیل گشتاور، رخ میدهد.
۲. ساختار و اجزای اصلی
یک سیستم DCT از دو زیرسیستم اصلی تشکیل شده است: بخش مکانیکی (شامل مجموعههای شفت و کلاچ) و بخش کنترلی (واحد ماترونیک).
۲.۱. مجموعههای شفت و کلاچ (Shaft and Clutch Assemblies)
در طراحیهای متداول DCT، دو ورودی شفت هممحور (Coaxial) وجود دارد که امکان قرارگیری دو مجموعه دنده مجزا را فراهم میآورد:
شفت بیرونی (Hollow Shaft): این شفت معمولاً توخالی است و به عنوان دنده حامل (Carrier Gear) برای دندههایی که توسط کلاچ اول کنترل میشوند، عمل میکند. در اکثر ساختارها، دندههای زوج (مانند 2، 4، 6 و دنده عقب) بر روی این شفت سوار شدهاند. کلاچ مربوط به این شفت به صورت بیرونی در اطراف شفت داخلی قرار میگیرد.
شفت داخلی (Inner Shaft): این شفت اصلی است که از مرکز شفت بیرونی عبور میکند. دندههای فرد (مانند 1، 3، 5 و 7) بر روی این شفت قرار دارند و توسط کلاچ دوم کنترل میشوند.
۲.۲. سیستم کنترل الکترونیکی-هیدرولیکی (Mechatronics Unit)
واحد ماترونیک قلب الکترونیکی و هیدرولیکی گیربکس است که وظیفه مدیریت دقیق زمانبندی عملیات کلاچ و تعویض دنده را بر عهده دارد:
واحد کنترل گیربکس (TCU): این میکروکنترلر اصلیترین بخش است. TCU با جمعآوری دادهها از سنسورهای مختلف (مانند سرعت چرخها، سرعت دور موتور، دمای روغن گیربکس، موقعیت پدال گاز، و موقعیت دنده انتخابی) و اجرای الگوریتمهای پیچیده، بهترین زمانبندی برای تعویض دنده را محاسبه میکند.
عملگرها (Actuators): این عملگرها معمولاً از مکانیزمهای هیدرولیکی (که توسط پمپ روغن گیربکس تغذیه میشوند) استفاده میکنند. وظیفه آنها تبدیل فرمانهای الکتریکی TCU به حرکت فیزیکی است. این حرکات شامل اعمال فشار دقیق برای درگیر کردن یا خلاص کردن کلاچها، و همچنین حرکت دادن چنگالهای تعویض دنده برای آمادهسازی دنده بعدی است.
۳. اصل عملکرد (Operating Principle)
مکانیزم پیشرفته DCT بر پایه اصل «پیشانتخاب دنده بعدی» بنا شده است که باعث میشود تعویض دنده بسیار سریعتر از گیربکسهای دستی سنتی انجام شود.
فرض کنید خودرو در حال حرکت با دنده 3 است:
حالت درگیری فعلی: کلاچ اول (متعلق به شفت دندههای فرد) کاملاً درگیر است و دنده 3 روی مجموعه دنده فعال است.
پیشانتخاب دنده بعدی: TCU بر اساس شتابگیری فعلی، تشخیص میدهد که دنده بعدی باید 4 باشد. دنده 4 (متعلق به شفت زوج و کلاچ دوم) در این مرحله خلاص بوده اما دندههای آن روی شفت زوج قفل شده و آماده درگیر شدن است.
لحظه تعویض (Cross-Sliding): در یک بازه زمانی بسیار کوتاه (اغلب کمتر از ۱۰۰ میلیثانیه)، فرآیند تعویض آغاز میشود. کلاچ اول شروع به رها شدن میکند، و همزمان کلاچ دوم شروع به درگیر شدن میکند. این انتقال همزمان، که به آن “لغزش متقاطع” (Cross-Sliding) گفته میشود، تضمین میکند که انتقال گشتاور از موتور به چرخها کاملاً پیوسته باقی بماند و هیچگونه احساس خلاص شدن یا گسستگی در حرکت ایجاد نشود.
حالت جدید: کلاچ اول کاملاً رها شده و کلاچ دوم کاملاً درگیر میشود، و دنده 4 فعال میگردد.
در شرایط رانندگی عادی، دنده فرد بعدی (دنده 5) و دنده زوج بعدی (دنده 2 یا 6) همیشه روی یکی از شفتها به صورت آمادهباش منتظر میمانند.
۴. مزایای فنی در جک S5
استفاده از فناوری DCT در جک S5 مزایای مهندسی قابل توجهی به همراه دارد:
راندمان بالا (High Efficiency): برخلاف گیربکسهای اتوماتیک معمولی که از مبدل گشتاور هیدرولیکی برای اتصال موتور استفاده میکنند (که منجر به اتلاف انرژی به شکل گرما میشود)، DCT مستقیماً از کلاچهای خشک یا تر استفاده میکند. این امر اتلاف انرژی مکانیکی را به حداقل میرساند و راندمان سوخت را بهبود میبخشد (نزدیک به گیربکسهای دستی).
سرعت تعویض فوقالعاده: به دلیل پیشانتخاب دندهها، زمان تعویض دنده در مقایسه با AT یا حتی گیربکسهای دستی، ناچیز است، که منجر به عملکرد دینامیکی و اسپرتتر خودرو میشود.
انتقال گشتاور پیوسته: لغزش متقاطع کلاچها تضمین میکند که حتی در تعویضهای سریع، نیرو به صورت یکنواخت منتقل شده و تجربه رانندگی روانتری فراهم میشود.
کنترل دقیق: واحد کنترل الکترونیکی امکان تنظیم دقیق پارامترهایی مانند لغزش کلاچ (Slippage Rate) را برای بهینهسازی تعویض دنده در شرایط مختلف رانندگی فراهم میکند.
۵. چالشهای مهندسی و نگهداری
پیچیدگی این سیستم، چالشهایی را نیز به همراه دارد که در نگهداری و طول عمر گیربکس باید مورد توجه قرار گیرند:
مدیریت حرارتی (Thermal Management): مهمترین چالش، تولید حرارت است. در ترافیکهای سنگین شهری، رانندگی با سرعت پایین و توقفهای مکرر، کلاچها مجبور به لغزشهای جزئی برای حفظ سرعت یا شروع حرکت میشوند. این اصطکاک مداوم، دمای روغن گیربکس (ATF) را به شدت بالا میبرد. اگر سیستم خنککاری (TCM) نتواند این حرارت را دفع کند، عمر مفید کلاچها کاهش یافته و احتمال آسیب به سنسورهای ماترونیک افزایش مییابد.
پیچیدگی مکانیکی-الکترونیکی: واحد ماترونیک شامل سنسورهای فشار، شیرهای برقی (Solenoids) و مدارهای کنترلی است. این بخش به شدت نسبت به آلودگی روغن یا نوسانات ولتاژ حساس است و تعمیرات آن نیازمند تخصص بالا و تجهیزات دیاگ پیشرفته است.
سایش کلاچ (Clutch Wear): در مدلهای DCT با کلاچ خشک، سایش مکانیکی اجتنابناپذیر است. رانندگی نامناسب، مانند توقف طولانی در سربالاییها بدون استفاده از ترمز دستی (و تکیه بر نیروی کلاچ برای نگه داشتن خودرو)، میتواند منجر به سایش زودتر از موعد صفحات کلاچ شود.
۶. جمعبندی
گیربکس DCT نصب شده بر روی جک S5 یک راهحل انتقال قدرت پیشرفته است که با ترکیب راندمان مکانیکی بالا و عملکرد اتوماتیک، خودرو را در کلاس عملکردی مدرن قرار میدهد. با این حال، عملکرد بهینه آن مستلزم مدیریت دقیق دمایی و توجه به حساسیت بالای واحد کنترل الکترونیکی آن است.
(3).jpg)
دوستان عزیز در سراسر کشور میتوانید برای تهیه و سفارش دبل کلاچ گیربکس های اتوماتیک جک S5 از طریق واتساپ و یا شماره های زیر با ما در تماس باشید.
فروش کلیه قطعات نو و استوک انواع خودروهای خارجی و داخلی در بازرگانی محسن عزیزی
شعبه تهران 02191094149
شعبه کرمانشاه 08391014149

ما تلاش میکنیم تا شما عزیزان بتوانید قطعات مورد نیاز خودروی خود را با مناسب ترین قیمت و تضمین اصالت کالا در کوتاهترین زمان تحویل بگیرید.
هدف ما رضایت شماست
بازرگانی محسن عزیزی
کلیه حقوق و قوانین این سایت متعلق به بازرگانی محسن عزیزی بوده و هرگونه کپی برداری از آن پیگیرد قانونی دارد.
بستن *نام و نام خانوادگی * پست الکترونیک * متن پیام |